Առնոլդ-Կիարիի մալֆորմացիա
Առնոլդ-Կիարիի մալֆորմացիան գլխուղեղի կառուցվածքի բնածին առանձնահատկություն է, որի դեպքում ուղեղիկի նշիկները տեղաշարժվում են դեպի ներքև՝ մեծ ծոծրակային անցքի շրջան։ Դրա հետևանքով կարող է խանգարվել ողնուղեղային հեղուկի շրջանառությունը և առաջանալ ճնշում նյարդային կառուցվածքների վրա։
Շատ մարդկանց մոտ Առնոլդ-Կիարիի մալֆորմացիան երկար ժամանակ որևէ կերպ չի դրսևորվում և պատահաբար հայտնաբերվում է ՄՌՏ հետազոտության ժամանակ։ Սակայն արտահայտված տեղաշարժի դեպքում կարող են ախտանիշներ ի հայտ գալ։ Ամենահաճախ հանդիպող գանգատներն են՝ գլխացավերը ծոծրակի շրջանում, որոնք ուժեղանում են հազալիս, փռշտալիս կամ ֆիզիկական լարվածության ժամանակ։ Հնարավոր են նաև գլխապտույտ, ականջներում աղմուկ, կոորդինացիայի խանգարում, ձեռքերի թմրածություն, վերջույթների թուլություն, պարանոցի ցավ, քնի խանգարումներ և արագ հոգնածություն։ Ծանր դեպքերում առաջանում են կլման և շնչառության խանգարումներ։
Անոմալիայի զարգացման պատճառներն առավել հաճախ կապված են ներարգանդային շրջանում գանգի և նյարդային համակարգի ձևավորման առանձնահատկությունների հետ։ Երբեմն մալֆորմացիան զուգակցվում է ողնաշարի և ողնուղեղի այլ հիվանդությունների հետ։
Ախտորոշման հիմնական մեթոդը գլխուղեղի և ողնաշարի պարանոցային հատվածի մագնիսառեզոնանսային տոմոգրաֆիան (ՄՌՏ) է։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս գնահատել ուղեղիկի տեղաշարժի աստիճանը և բարդությունների առկայությունը։
Բուժման մարտավարությունը կախված է ախտանիշներից։ Եթե գանգատներ չկան կամ դրանք նվազագույն են, բժիշկը կարող է խորհուրդ տալ հսկողություն, վերահսկիչ հետազոտություններ և չափազանց մեծ ծանրաբեռնվածությունների սահմանափակում։ Ցավը նվազեցնելու համար կիրառվում են ցավազրկող և հակաբորբոքային դեղամիջոցներ։
Արտահայտված ախտանիշների կամ վիճակի վատթարացման դեպքում կարող է վիրահատության անհրաժեշտություն առաջանալ։ Դրա նպատակն է նվազեցնել ուղեղիկի վրա ճնշումը և վերականգնել ողնուղեղային հեղուկի բնականոն շրջանառությունը։
Վիրահատության էությունը հետին գանգափոսի դեկոմպրեսիան է, կարծր ուղեղաթաղանթի պլաստիկան՝ աուտո- կամ ալոտրանսպլանտատով։ Վիրաբուժական բուժումից հետո շատ հիվանդների մոտ գլխացավերը նվազում են և կյանքի որակը բարելավվում է։
Կարևոր է հասկանալ, որ Առնոլդ-Կիարիի մալֆորմացիան միշտ չէ, որ վտանգավոր վիճակ է։ Ժամանակին իրականացվող հսկողության և ճիշտ բուժման դեպքում շատ մարդիկ վարում են ակտիվ և լիարժեք կյանք։ Մշտական գլխացավերի, զգայունության կամ կոորդինացիայի խանգարումների առաջացման դեպքում անհրաժեշտ է դիմել նյարդավիրաբույժի։
Comments